U HNK-u počelo provođenje kantonalnog programa prevencije i ranog otkrivanja bubrežnih bolesti

U mjesecu martu, u kome se obilježava Svjetski dan bubrega kojim se skreće pažnja  o  potrebi prevencije, ranog otkrivanja i liječenja bolesti bubrega i u vrijeme dok zemlje u okruženju najavljuju nacionalne programe ranog otkrivanja bubrežnih bolesti, u HNK-u  otpočinje se s implementiranjem kantonalni program prevencije i ranog otkrivanja bubrežnih bolesti, saopšteno je iz Zavoda zdravstvenog osiguranja HNK-a.

Hronična bolest bubrega je ozbiljno oboljenje koje zbog lošijeg kvaliteta života, skraćenog radnog i životnog vijeka oboljelih i značajnih troškova liječenja predstavlja ozbiljan javno-zdravstveni problem.

Hronična bubrežna insuficijencija znači da bubrezi prestaju da rade dovoljno dobro za održavanje zdravlja. To je proces koji se obično odvija mjesecima ili godinama, aniosiguranik/pacijent  niti zdravstveni sistemnisu „svjesni promjena“.

Ranom dijagnozom, odgovarajućim preventivnim akcijama i definisanim promjenama u načinu života, bubrežna insuficijencija može se usporiti ili u nekim slučajevima čak i zaustaviti.

Kako je broj bolesnika s hroničnom bubrežnom insufincijencijom u stalnom porastu Ministarstvo zdravstva, rada i socijalne zaštite HNK-a izradilo je kantonalni program prevencije i ranog otkrivanja bubrežnih bolesti. Ovaj program usvojila je i finansirala Vlada HNK-a, a ključnu ulogu u njegovom provođenju imaće zdravstvene ustanove ovog kantona, Zavod zdravstvenog osiguranja HNK-a i Zavod za javno zdravstvo HNK-a.

Hercegovačko-neretvanski kanton, prema podacima Centara za dijalizu pri Sveučilišnoj kliničkoj bolnici  Mostar i Opštoj bolnici Konjic, trenutno ima 109  pacijenata na hemodijalizi i peritonealnoj dijalizi. Troškovi dijalize za jednog pacijenta iznose  170,00 KM, a u prosjeku su potrebna tri dijalizna tretmana sedmično tako da ukupan godišnji trošak neposredne zdravstvene zaštite iznosi cca 2.900.000,00 KM, ne uzimajući obzir ostale troškove koji indirektno nastaju, kao što su smanjenje radne sposobnosti, dodatni troškovi njege pacijenata, smanjenje kvaliteta života i dr.

Cilj programa je unaprijediti sistem zdravstvene zaštite radi prevencije nastanka bolesti, ranog otkrivanja i liječenja bubrežnih bolesnika prema preporučenim standardima Evropske unije, kao i značajno smanjenje smrtnosti i invaliditeta oboljelih od bubrežnih bolesti.

U početnim stadijima bolesti bubrega često nema simptoma ili budu neprepoznati budući da se razvijaju polako i postupno, te se u toj fazi nepravilna bubrežna funkcija se može procijeniti jednostavnim testom krvi koji mjeri nivo kreatinina u krvi, uzimajući u obzir godine, pol i ostale faktore.

Laboratorijske analize krvi rade se u lokalnim laboratorijima zdravstvenih ustanova, te se putem centralnog laboratorijskog informacijskog sistema(LIS) sa automatizovanim proračunom glomerularne filtracije (eGFR), sve pretrage krvi od svih osiguranika/pacijenata HNK-a centralno pohranjuju.

Svi pristigli nalazi moći će se automatizovati u pravcu kreiranja registra po svakom osiguraniku/pacijentu pojedinačno po vremenskoj osi promjena glomerularne filtracije (GFR) u pet faza, o čemu program automatski obavještava nadležnog porodičnog ljekara i/ili nefrologa koji mogu pravovremeno preduzeti odgovarajuće korake u tretmanu. Time se uspostavlja i novi kvalitet centralnog sistematskog upravljanja zdravstvenim podacima.

Ovo je drugi kantonalni program, pored kantonalnog programa ranog otkrivanja raka dojke, koji se u cijelosti finansira iz sredstava budžeta HNK-a i kojim se ponovo iskazuje opredijeljenost Vlade HNŽ/K i resornog ministarstva za uvođenjem preventivnih i promotivnih zdravstvenih programa.

(NovaSloboda.ba)