Najpoznatije austrougarske građevine u Mostaru

-

Najpoznatije austrougarske građevine u Mostaru su svakako Gimnazija Mostar, Gradska banja, Carinski most

Jedna od naljepših građevina austrougarskog perioda u Mostaru je Gimnazija Mostar.

S radom je počela 1893. godine u mostarskom naselju Luci, nakon toga se preselila, na nama danas poznato mjesto, Španski trg. Godine 1898. izgrađeno je prvo krilo zgrade prema nacrtu češkog arhitekta Františeka Blažeka. Tek 1902. dograđeno je i drugo krilo Gimnazije Mostar. Bila je jedna od najnaprednijih škola tadašnjeg vremena.

Najpoznatije austrougarske građevine
Jedna od naljepših građevina austrougarskog perioda u Mostaru je Gimnazija Mostar.

Njeno prvobitno ime je bilo Gimnazija ”Aleksa Šantić”, a u narodu je poznata po nazivu Stara gimnazija. Gimnaziju Mostar su pohađale ličnosti kao što su Džemal Bijedić, Avdo Humo, Vladimir Ćorović i Dimitrije Mitrinović.

Dizajn zgrade je pseudomaurskog stila, te zbog toga dosta podsjeća na vijećnicu u Sarajevu. Vanjski ukrasi inspirisani su palačom Alhambra u Španiji.

Danas nastava u Gimnaziji Mostar odvija se prema dva nastavna plana i programa bosanskom i hrvatskom. Također,u njenoj zgradi  smješten je Koledž ujedinjenog svijeta koji je zvanično otvoren 2006. godine

Njena impresivna arhitektura ali i tradicija koju ima čine je jednom od najljepših zgrada u centru grada.

Gradsko kupatilo u Mostaru ( Gradska banja)

Još jedan trag austrougarskog perioda je i Gradsko kupatilo koje se nalazi u blizi Gimnazije Mostar, na trgu Musala. Izgrađena je 1914. godine i projektirana je od strane Rudolfa Tonniesa uz pomoć Miroslava Loose. Svečano je otvorio tadašnji gradonačelnik Mostara Mujaga Komadina. Otvarajući gradsko kupatilo Mujaga je rekao: “Mostarci! Evo vam banje. Kupaće gaće i dva fijorina u ruku, pa na kupanje u banju. Ko nejma gaća i para, gologuz u Neretvu!”

Najpoznatije austrougarske građevine
Gradska banja je građena je  u stilu secesije

Građena je  u stilu secesije, a u njenoj unutrašnjosti prisutni su  orijentalni ukrasi i elementi. Ono što čini  Gradsku banju prepoznatljivom je ulaz gdje su prisutna dva lava smještena na stubovima. Karakterističan je i njen dimnjak u obliku minareta.

Unutrašnjost Gradske banje inspirisana je tradicionalnim turskim kupatilima. Za vrijeme proteklog rata zgrada banje je uništena ali ubrzo nakon toga je obnovljena. Obnovu u njenom prvobitnom obliku finansirala je Vlada Italije. Danas bazen koji se nalazi u banji koriste dva plivačka kluba za treninge. Nažalost, postala je jedna u nizu zapostavljenih građevina Mostara kojoj je potrebna renovacija.

Carinski most

Carinski most je izgradila austrougarska vlast.  Projekat mosta osmislio je poznati mostarski inženjer Miloš Komadina. Podrazumijevao je konstrukciju armiranog betona i dva luka. Građen je u periodu od 1916. do 1918. Most su gradili austrougarski vojnici i ratni zarobljenici.

Najpoznatije austrougarske građevine u Mostaru
Carinski most je izgradila austrougarska vlast

Nalazi se u blizini autobuske stanice, na području nekadašnje carine po kojoj je ovaj dio grada i dobio ime. Prvobitno ime mu je bilo ”Most Kralja Karla”, a zatim dolaskom nove vlasti dobio je ime ”Most Kralja Aleksandra”. Također, jedno vrijeme most se zvao i ”Most Ive Lole Ribara”.

Ovo je ujedno i prvi obnovljeni most u Mostaru nakon posljednjeg rata.

Podijeli članak

Recent posts

Osman Đikić – mostarski književnik

Osman Đikić je jedan od najpoznatijih mostarskih pisaca. Rođen je 7.januara 1879 godine u Mostaru. Završio je ruždiju(islamska niža srednja škola) i nekoliko razreda gimnazije...

Svetozar Ćorović – poznati mostarski pisac

Svetozar Ćorović ostavio je veliki trag u bosanskohercegovačkoj i srpskoj književnosti. Svetozar Ćorović rođen je 29. maja 1875. godine u Mostaru. Potiče iz trgovačke...

7 najpoznatijih hercegovačkih jela

Hercegovina, sunčani dio naše lijepe zemlje, pored njenih prirodnih ljepota krase je i tradicionalna jela. Izdvojili smo neke od najpoznatijih hercegovačkih jela koja su karakteristična...

Mujaga Komadina – poznati gradonačelnik i dobrotvor Mostara

Kroz historiju Mostar je imao mnogo gradonačelnika,  jedan od najistaknutijih je Mustafa ''Mujaga'' Komadina. Za vrijeme njegovog mandata, u periodu od 1909. do 1918....

Mostarske narodne pjesme

Ljepota građevina i bogata historija učinile su Mostar da bude opjevan u mnogim narodnim pjesmama. Kulturno-historijska baština Mostara nije zanemarena. Svakako da...
Najpoznatije austrougarske građevine u Mostaru